Als het kalf verdronken is…

…..dan dempt men hopelijk de put.

U zult begrijpen waar ik aan refereer. Inderdaad aan de grote ramp die zich afgelopen weekend heeft voltrokken in Pedrógão Grande. Wat een ongelofelijke tragedie, inmiddels al 64 doden en meer dan 150 gewonden. Het moet een inferno zijn geweest, en dan nu de vraag “Hoe heeft het zover kunnen komen?” . Maar ja, elk jaar stelt men zich weer de vraag als er zoveel bos is afgebrand.

Portugal kent in vergelijking met andere landen als Spanje, Frankrijk, Italië, die klimatologisch min of meer vergelijkbaar zijn, een ongekend hoog aantal bosbranden in de zomer.

En dan nu met 64 dodelijke slachtoffers tot gevolg. Zouden er nu dan lessen getrokken worden ?

Eén van de grootste problemen hier is, dat in de jaren 80, 90 hier grote arealen met eucalyptusplantages zijn aangelegd voor de papierindustrie. Met name in regio´s waar je niet zoveel met de grond kunt als alleen bosbouw. Maar deze monocultuur, met de uiterst brandbare eucalyptus, geeft bijzonder felle bosbranden die moeilijk te controleren zijn. Doordat het een exotische boom is, oorspronkelijk uit Australie, kent het hier geen insecten, beestjes die de gevallen bladeren opeten. De biomassa stapelt zich gedurende jaren op onder de bomen, en in de hetere zomers van de laatste jaren, is dit een gemakkelijk prooi voor vuur. En als zo´n bos eenmaal brandt, dan valt er ook nauwelijks aan te blussen, door de enorme hitte (eucalyptusolie)

Bovendien begrijp ik dat het een groot aaneengesloten areaal is, met weinig weggetjes (open stroken) ertussen.

Het gebied waar deze brand nu plaatsvond, is een wat verlaten gebied, met wat ik begrijp ook verwaarloosd bos. Ondergroei van langer gras en stuiken, dat niet meer opgevreten wordt door schapen en geiten. Vroeger weidde er men de dieren. Nu dat niet meer gedaan wordt, zou het eigenlijk gemaaid moeten worden.

Maar er was dus ook geen mogelijkheid om deze alles verzengende hitte, en felle vuurzee te ontvluchten. Ik zag dat de bomen tot aan de wegrand stonden. Dat is niet volgens de bestaande wetgeving. We zijn verplicht om  tenminste 10 meter langs de weg schoon te laten, zodat het vuur niet van de ene kant van de weg naar de andere kan oversteken. Misschien had het de vluchtende mensen het leven kunnen redden…

Portugal stond weer in het nieuws, maar dit keer op een heel negatieve manier.En het nieuws heeft zich werldwijd verspreid. Ik denk dat menig toerist, zich zal bedenken om naar deze regio op vakantie te gaan. Zeker zolang alles nog zwart geblakerd is.

 

Dure wijn

“O, Marianne, we hebben toch zo gelachen om mijn vader”. “Je weet dat hij zich de laatste tijd niet goed voelde”. “Steeds maar moe, nergens  zin in”.

“Maar met de verjaardag van Santiago heeft hij zich eens lekker laten gaan”. “Mijn broer had een paar flessen lekkere wijn gekocht, van die goeie. Die kostten notabene  €3 per fles !”

“en mijn vader die schonk nog maar weer eens bij, en nog maar weer eens. Hij had wel meer dan een fles op, toen hij zei: “Zó en nu voel ik me pas écht goed. Nú is het helemaal goed” “Hij was zo dronken als wat, dat hij over zijn woorden struikelde “.  “Santiago keek zijn opa met grote ogen aan, vond dat opa maar raar deed.”

“Maar wat hebben we gelachen.”

In de week na dat feest is opa met de behandeling voor prostaatkanker begonnen.

Boodschappen doen

Als Nederlanders hier op bezoek komen, krijg ik vaak te horen dat ze hier de levensmiddelen duur vinden. Dat vind ík in Nederland, als ik er de boodschappen doe.

Ik heb geprobeerd te analiseren waar dat nou in zit, waar de verschillen zitten.

Men  vindt het hier vooral duur, in verhouding tot de slarissen die  betaald worden . Ja, daar ben ik het mee eens. In Nederland is die verhouding heel anders, en daar moet bij gezegd worden, dat een gemiddelde Nederlander in verhouding tot de rest van de wereld, weinig geld uit geeft aan eten en drinken. Omdat het zo goedkoop is.

Maar de basisbehoeften zijn hier in Portugal wél goedkoop. Brood, rijst, pasta, melk eieren, maar ook het vlees zijn hier in verhouding goedkoop.Én hier in Portugal worden in de supermarkt de prijzen voor groente en fruit aangegeven per kilo. Terwijl in Nederland dat meestal per 500 gram is. Dat is dan ook een groot verschil.

Maar als ik bijvoorbeeld een keer witlof wil eten, dan betaal ik hier €2 per 500 gram. Ook de champignons zijn hier een stuk duurder. Over het algemeen kun je denk ik zeggen, dat luxe producten waar weinig afzet voor is, een stuk duurder zijn.

Éen van de  dingen die ik afleerde, toen ik in 1990 hier kwam, was boodschappen  doen, zoals ik in Nederland gewend was. Toen was dat bijv. gehakt kopen. Nu kun je dat kant en klaar kopen in de supermarkt, maar toen kocht je het stuk vlees, dat voor je gemalen werd, dus was dat erg duur.

Volkorenbrood is hier, in Coruche, niet gemakkelijk te krijgen. En als het te krijgen is, is het nogal duur. Dus dat bak ik zelf, al jaren. Volkorenbroodmeel is bij Lidl wel te krijgen.

En verder kook ik met de dingen die goekoper zijn,en met de dingen die we krijgen van de buren. Wij voorzien de buren hier van geitenmest, en daarvoor krijgen wij dan weer groente, fruit, eieren, wijn etc. voor terug. En ook wel eens olijfolie, want er zijn ook mensen die hier olijfbomen hebben en olijven laten persen bij een fabriekje in de buurt.

Maar het grootste verschil tussen Nederland en Portugal zijn toch de prijzen in de horeca. Een kopje koffie koop ik hier voor €0,60 en een mini Sagres (200 cc, dus een glas) voor €0,70!

En daar worden wij erg blij van !

Zielig of slim ?

“Waar komt die vrouw toch vandaan?” vraag ik aan Paul. “Hoezo?” “Daar is toch geen uitgang. Snuffelt die daar in de containers?” We stonden op de parkeerplaats bij de Lidl, en zagen een vrouw bij de vuilcontainers vandaan komen.

Vervolgens tilt ze het deksel van een putje, water- of electriciteitsaansluiting of zoiets, op, en haalt daar een paar boodschappentassen uit. Wenkt naar een andere vrouw, die er direct aan komt hollen, en vervolgens gaan ze samen naar de containers en halen daar van allerlei spullen uit.

Het is vrijdagmorgen half 10, ik verwacht dat over een uurtje de vuilnis ophaaldienst komt om de containers te legen, dus die zijn ze  voor. Een goedkope manier om booschappen te doen. Thuis zullen ze de buit wel bekijken of het nog eetbaar is of niet.

Thuisgekomen vertel ik dit verhaal bij het koffiedrinken. Grappig wat de reacties van de verschillende personeelsleden zijn.

“Ach wat zielig” , zegt de één “Was het een nette vrouw?” (Ik denk dat ze bedoelt te zeggen, “was het misschien een zigeuner?”), terwijl de ander zegt: “Ja er zijn er die zo slim zijn, levensmiddelen die over de datum zijn zo nog snel van de vuilnis wagen te redden . En gelijk hebben ze !”

Ons bint zuneg

Elk jaar hebben we een familiereünie. Die dag wordt elk jaar door een ander georganiseerd, op een aan te geven lokatie. Dit jaar was de lokatie het ouderlijk huis, het huis waar al deze kinderen zijn opgegroeid, en waar  herinneringen verborgen liggen. Zo ook de fotoalbums van “(schoon)-moeder – oma”. Ter gelegenheid van deze reunie waren deze voor de dag gehaald, zodat iedereen ze kon inzien.

Er waren nogal wat foto´s bij van ons gezin, vakantiefoto´s van toen moeder ons bezocht in Zimbabwe en later in Portugal. Leuk hoor al die foto´s, en het komt goed uit dat anderen foto´s maakten, want zelf ben ik daar niet zo´n held in. Ik heb op de zolder nog wel dozen staan met foto´s die wij, maar vooral anderen, hebben gemaakt, maar die ik nog nooit ingeplakt heb. Zó slordig ben ik daarin!

Ik kijk die albums in, en opeens valt mijn oog op een sjaal die ik daar draag, en bekijk de sjaal die ik dan om heb, “Nee zeg, is die sjaal al zo oud?” De foto is gemaakt in 1994 en we zitten nu in 2017!

Dat is toch 23 jaar! Dat wist ik helemaal niet dat ik die sjaal al zo lang had. Ha, ha…..

Maar dan ga ik eens denken, wat ik  nog meer al járen heb: pannen van mij zijn al bijna 50 jaar oud, het fornuis en de koelkast stammen uit 1991 en er kwam een deken voorbij waarvan ik weet dat die al 40 jaar oud is!

Etentje

De datum is geprikt, en het wordt geen lunch maar een dineetje. Op zaterdagavond, niet te laat, zodat iedereen daarna nog uit kan gaan, of op tijd naar bed, voor degene die de ochtendmelking gaat doen de volgende morgen.

Het kwam zo: Lucia stelde voor om een keertje samen te eten.”Iedereen kan een bijdrage doen. En ik zal wel voor speklapjes zorgen voor op de barbecue”.

Nu wilde het geval dat we een paar boklammeren, die overgebleven waren met Pasen, maar niet verkocht kregen. Ok, dan zullen we er een paar slachten. Fernando en Simon willen er samen wel een. Ook Joaquim wil wel een stuk.” Goed dan zal ik een half lam klaarmaken, en dan eten we die samen op.” Maar dan moet er ook wat ander vlees zijn, want lang niet iedereen wil van dat lam eten dat ze zelf opgefokt hebben.

Zoals Mila al zei: “die geitlammeren zijn zo aanhankelijk, dat is heel anders dan een schaaplam. Met geitlammeren krijg je echt een band, daar kan ik niet van eten.”

Ik zal het lam klaarmaken in de oven, op de Portugese manier, en zorg voor de drank. En het personeel zorgt voor de rest.

“Spreek maar af met elkaar wat jullie meebrengen.”

Paul meteen: “Ik zal voor het brood zorgen”……….ja,ja, lekker makkelijk.

Portugal in het nieuws

Afgelopen weekend was bijzonder voor Portugal. Hadden we vrijdag het bezoek van de Paus, zaterdag won Portugal met Salvador Sobral het Songestival. Dit was de eerste keer voor Portugal . Normaliter hoor je hier niet zo veel over het songfestival, voetbal is veel belangrijker. Maar nu wilde het geval dat op zaterdagavond de laatste wedstrijd voor de landstitel gespeeld werd, Benfica-Guimarães. Dat viel gelijk met het songfestival. Net zoals Nederlanders moesten kiezen tussen de voetbalwedstrijd van Ajax, en het songfestival.

Toen die avond Benfica kampioen werd en de fans flink aan het feestvieren waren, kwam daar die overwinning van Salvador Sobral nog eens bij. Toen kon het feest in Lissabon helemaal niet meer op.

En vervolgens lazen we op maandag nog meer goed nieuws in de krant: Portugal doet het het best wat kinderrechten bertreft, staan dit jaar op de eerste plaats!

Terwijl Nederland van de tweede plaats naar de 15e plaats zakte.

Denk ik natuurlijk wel meteen, hoe is dit onderzoek gedaan ?

Maar een ding is wel zeker dat kinderen hier een belangrijke plaats hebben in de maatschappij. En dat men hier “zuinig”is op de kinderen, heeft vast ook te maken met het feit dat er zo weinig zijn. Want al jaren ligt het geboortecijfer onder het sterftecijfer ,zodanig dat de laatse jaren de bevolking met 2% afnam, emigratie en immigratie niet meegerekend. Daar zit nog wel een goedmakende factor, want sinds 2010, neemt de bevolking met ongeveer 0.5% af. We zitten hier al jaren net boven de 10 000 000 inwoners, op een oppervlakte 2,5 keer zo groot als Nederland.

De paus en vrije dagen

Silvester stuurde me een berichtje: “Vrijdag ga ik naar de Paus..hahaha!”. “Weet je wat dat betekent Marianne?” “Ook hij heeft vrij gekregen!” Zo begon ons gesprek, over het bezoek van de Paus.

Morgen is het een grote dag voor Portugal, of in ieder geval voor Fátima. Want de Paus brengt een bezoek aan Fátima, ons bedevaartsoord. Het is dan 100 jaar geleden dat 3 herderskinderen een verschijning van Maria kregen. Er worden tienduizenden gasten verwacht, alle hotels, pensions en gastenverblijven zijn volgeboekt, een grote dag dus ook voor het toerisme.

En de Portugese regering heeft besloten om morgen, vrijdag , een vrije dag te geven aan alle ambtenaren, zodat ook zij van deze grote dag kunnen genieten.

En deze extra vrije dag heeft nogal wat commentaar opgeleverd.

Want het betekent ook dat de kinderen niet naar school gaan en de créche gesloten is. En dat geeft nogal wat complicaties voor de ouders. Want die moeten wel werken, tenminste in de meeste gevallen. Ouders moeten dus andere oppas regelen. En voor de scholieren , die dit jaar eindexamen doen, betekent het wel weer een dag minder voorbereiding voor het examen.

Ik hoor van onze medewerkers dat er een levendige discussie op gang is gekomen op Facebook, vóór- en tegestanders van deze vrije dag.

De regering is er nogal makkelijk mee met deze vrije dagen.

Ik kan me nog herinneren, dat ik, toen onze kinderen hier op school zaten, me mateloos ergerde aan de vrije dagen die het personeel om de haverklap kreeg. Er werden ook redenen opgegeven voor het thuisblijven als “mijn dochtertje is ziek”, “ik had een consult ” of “mijn moeder is ziek”. Het onderwijzend personeel had zoveel gerechtvaardigde redenen om thuis te kunnen blijven. Het werd gewoon geaccepteerd.

Op een ouderavond heb ik eens mijn ongenoegen geuit, dat óns personeel in de kaasmakerij nooit om die reden thuis blijft. “Alleen als ze zelf ziek zijn blijven ze thuis”. Dit commentaar werd me niet in dank afgenomen!

Nu 15 jaar later worden deze discussies hier of Facebook gevoerd.

En het zou goed zijn dat vertegenwoordigers van de regering  naar deze discussies luisterden.

Aardbeien

Las ik in een lokaal krantje , dat er in Almeirim, dat is hier een 30 km vandaan, 30 illegale Nepalese arbeiders waren op gepakt. Ze waren door een Nepalees uitzendburo in Lissabon geplaatst bij een aardbeienkweker aldaar. Volgens het artikel werden ze flink uitgebuit: kregen maandelijks een €150 betaald voor hun werkzaamheden, en hadden als onderkomen, een schuur, waar ze met 10 personen in een ruimte sliepen op de betonnen vloer. Geen enkele privacy. Er was alleen koud water om zich te wassen, daar hadden ze emmers voor. De werknemers  waren voor verhoor meegenomen, evenals de eigenaar van het uitzendburo en de aardbeienkweker.

Gistermiddag , kwam een geinteresseerde voor geitlammeren. Hij vertelde dat hij altijd in de groenteteelt had gewerkt, kweekte o.a. aardbeien, maar aangezien de prijzen steeds lager werden,”de Spanjaarden overspoelen ons land met goedkope aardbeien steeds vroeger in het jaar”,  besloot hij om het anders aan te pakken. Hij gaat samen met een partner investeren in geiten en wil een kaasmakerij beginnen. De groenteteelt blijft hij op kleine schaal doen.

Ga ik boodschappen doen bij de Intermarché, en mijn oog valt meteen op de prachtige grote fel rode aardbeien bij de ingang. Een kistje van 2 kilo voor €3,70, en zowaar uit Spanje. Uit de regio Huelva. Dat ligt niet ver van Sevilla, helemaal in het zuiden dus. Ik kan me herinneren dat we daar vorig jaar reden, en ons de enorme kassen opvielen, die daar langs de weg richting Huelva staan. Hectares met plastic kassen.

Meteen denk ik aan het verhaal van die Nepalese werknemers, en bedenk me dat het in Spanje, waarschijnlijk illegale werknemers uit Afrika zijn, die daar voor een hongerloon de aardbeien plukken.

Je bent Portugees als je…..

Van de week zag ik een bericht op Facebook , waarin een aantal typisch Portugese eigenschappen vermeld werden. Ik zal de voor mij meest opvallende vermelden, want er stonden er een aantal bij, waarvan ik dacht , “Nou dat zou ook een Nederlander kunnen zijn”.

Je bent Portugees als je:

  • Kip met rijst meeneemt naar het strand
  • Oude onderbroeken bewaart voor het poetsen van de auto
  • Op zondag de auto wast op straat, en vervolgens naar een winkelcentrum rijdt, om daar de rest van de zondag door te brengen
  • Bezoek ontvangt en dan direct het heel huis showt
  • Vraagt c.q. eist dat je met “Dokter” of “Ingenieur” aangesproken wordt.
  • €50 000 spendeert aan een Mercedes, maar geen “hands-free set” aanschaft omdat dat te duur is.
  • Je kinderen laat dopen, de bijbel in de hand, maar nooit een kerkdienst bijwoont.
  • Geen racist bent, alleen als het om zigeuners gaat….
  • Een fortuin spendeert aan een mobiele telefoon, maar twee keer denkt voordat je naar de tandarts gaat.
  • Overal met de auto naar toe gaat, zelfs als het om een afstand van minder dan 500 meter is.
  • Bij je ouders woont tot je 30e of nog langer.